Θέατρο-Φόρουμ

θεατρο φορουμ
"Περνάω συνέντευξη για δουλειά", Θέατρο-φόρουμ με ευπαθείς ομάδες του Γαλλικού προαστίου της Τραπ.
Trappes, 2013

Τι είναι το θέατρο-φόρουμ;

Το θέατρο-φόρουμ είναι η πιο γνωστή τεχνική του Θεάτρου του Καταπιεσμένου, που επινόησε ο βραζιλιάνος Augusto Boal τη δεκαετία του 1960. Ο θεατρικός ρόλος γίνεται μέσο αναζήτησης προτάσεων για τη διαχείρηση κατάστασεων που βιώνονται ως προβληματικές, και το θέατρο μετατρέπεται στον συμβολικό χώρο που επιτρέπει τον πειραματισμό και την εφαρμογή τους. Κι όλα αυτά παίζοντας!

Στα εργαστήρια θεάτρου-φόρουμ, η ομάδα ανταλλάσσει εμπειρίες, διαπιστώνει ότι η εμπειρία είναι γνώση, μοιράζεται ελεύθερα τη γνώση αυτή και, πιο δυνατή και σοφή πλέον, είναι σε θέση να αντιμετωπίσει διαφορετικά το προβληματικό βίωμα . Μέσα από αυτήν τη διαδικασία, η δυσαρέσκεια, το παράπονο, η αίσθηση αδυναμίας ή και ανικανότητας  μετατρέπονται σε δυναμική παρέμβασης και αλλαγής. Η ομάδα συνειδητοποιεί ότι τα πράγματα δεν είναι μοιραία, ότι υπάρχουν εναλλακτικές, αρκεί να μπορεί κανείς να ζυγίσει τις πιθανές συνέπειές τους.

Δεν χρειάζεται να έχει κανείς γνώσεις υποκριτικής για να συμμετέχει στο θέατρο-φόρουμ. Δεν χρειάζεται καν να του αρέσει το θέατρο. Οι ρόλοι που οι συμμετέχοντες καλούνται να παίξουν είναι κοινωνικοί, σαν αυτούς που όλοι μας παίζουμε στην καθημερινή μας ζωή.

Η μέθοδος του θεάτρου-φόρουμ έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και μεγάλη αποτελεσματικότητα στα πλαίσια του αναστοχασμού επαγγελματικού πεδίου.

Φυλετικές και σεξιστικές διακρίσεις.
Θέατρο-φόρουμ με το Συμβούλιο των Νέων του Δήμου του 19ου διαμερίσματος και μαθητές λυκείου.
Παρίσι, 2012.

Πώς εκτυλίσσεται ένα εργαστήρι θέατρο-φόρουμ;

Κάθε εργαστήρι ξεκινά με ομαδικά και συνεργατικά παιχνίδια: γελάμε όλοι μαζί, κάνουμε γνωριμία με τρόπο διαφορετικό, βάζουμε σε λειτουργία το σώμα, τις αισθήσεις, τα συναισθήματά μας, αρχίζουμε να εμπιστευόμαστε ο ένας τον άλλον. Η ομάδα ξεκινά να μοιράζεται και να νιώθει αλληλέγγυα.

Οι ομάδα χωρίζεται σε μικρότερες ομάδες 3 ή 4 ατόμων. Η κάθε μια ξεχωριστά συζητά και ανταλλάσσει βιώματα και εμπειρίες. Αυτό είναι το υλικό που στην συνέχεια θα δραματοποιηθεί και θα γίνει «μακέτα», σύντομη δηλαδή θεατρική σκηνή που απεικονίζει μια αντιπαράθεση, μια σύγκρουση.

Κάθε «μακέτα» παίζεται μπροστά στην υπόλοιπη ομάδα. Τότε αρχίζει το φόρουμ.

Όποιος θέλει, έρχεται στο χώρο που έχει οριστεί ως σκηνή και παίρνει τη θέση του ρόλου που θέλει να αλλάξει. «Παίζει» δηλαδή μια πρόταση που κατά τη γνώμη του θα εξελίξει την αρχική (προβληματική) κατάσταση. Η αλλαγή αυτή επιφέρει, αυτόματα, μια σειρά από συνέπειες. Αναλύουμε όλοι μαζί αυτές τις συνέπειες και προχωράμε σιγά-σιγά σε άλλες εναλλακτικές προτάσεις που φέρνουν διαφορετικές συνέπειες κ.ο.κ.

Ένας σύντομος απολογισμός κλείνει κάθε εργαστήρι. Πάντα σε πρώτο πρόσωπο: Τι κατάλαβα; Τι έμαθα; Τι προτείνω; Ή: Είμαι σίγουρος/η ότι… Έχω αμφιβολίες για το ότι…